ارائه الگوی مطلوب ارزیابی کیفیت نظام آموزشی افسری نیروی دریایی راهبردی آجا

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشگاه علوم دریایی امام خمینی (ره)

چکیده

با توجه به استقرار دانشگاه و مراکز آموزش افسری نیروی دریایی راهبردی و نبود نشانگرهای مناسب و بومی برای ارزیابی کیفیت نظام آموزش افسری نداجا، پژوهش حاضر درصدد است تا ارزیابی کیفیت این نظام آموزشی را مورد بررسی قرار دهد و یک الگوی مناسب ارزیابی ارائه نماید. روش پژوهش حاضر، توصیفی- پیمایشی از نوع موردی زمینه‌ای و از نظر هدف کاربردی است. جامعه آماری شامل فرماندهان، اساتید و دانش‌آموختگان افسری که در مجموع 4512 نفر و نمونه‌گیری به‌صورت تصادفی طبقه‌ای به تعداد 377 نفر و روش جمع‌آوری داده‌ها کتابخانه‌ای و میدانی و ابزار آن مصاحبه و پرسش‌نامه می‌باشد. برای شناسایی ابعاد و مولفه‌ها از بررسی ادبیات نظری و مدل‌های ارزیابی کیفیت و از روش دلفی و برای تحلیل عاملی تاییدی مدل از نرم‌افزار آموس استفاده گردید. نتایج تحلیل عاملی تاییدی نشان داد که مدل از برازش مطلوبی برخوردار بوده و شاخص‌ها توانستند سازه مربوط را به‌طور دقیق اندازه‌گیری نمایند. یافته‌ها با حذف تعدادی از شاخص‌ها با بهره‌گیری از دیدگاه خبرگان، متناسب با شرایط بومی، پالایش شد و الگوی مطلوب شامل سه بُعد؛ به ترتیب درونداد با ۵ مولفه (بودجه و اعتبارات، نیروی انسانی، برنامه درسی، فضا و تجهیزات آموزشی و معیشت و رفاه)، پردازش (فرایند) با ۳ مولفه (برنامه‌ها و فعالیت‌های پژوهشی، برنامه‌های آموزشی و مدیریت و رهبری) و برونداد با ۲ مولفه (واسطه‌ای و نهایی) ارائه گردید

کلیدواژه‌ها


الف) منابع فارسی

- آقامحمدی، داود (1388). تدوین راهبرد تربیتی- آموزشی دانشگاه‌های افسری نیروهای مسلح، رساله‌ دکتری، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.

- اولیا، محمدصالح (۱۳۷۸). «مدیریت کیفیت جامع و جایگاه آن در آموزش عالی»، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، سال سوم، شماره چهارم.

- بازرگان، عباس (1380). ارزشیابی آموزشی (مفاهیم، الگوها، فرایند عملیاتی)، تهران: انتشارات سمت.

- بازرگان، عباس (۱۳۷۷). «آغازی بر ارزیابی کیفیت در آموزش عالی ایران؛ چالش‌ها و چشم‌اندازها»، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش عالی، سال ششم، شماره‌های ۱۵ و ۱۶.

- بازرگان، عباس (۱۳۷۴). «ارزیابی درونی دانشگاه‌ها و کاربرد آن در بهبود مستمر کیفیت آموزش عالی»، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، سال سوم، شماره‌های ۳ و ۴.

- جمالی‌زواره، بتول؛ نصر، احمدرضا؛ شادفر، حوریه (۱۳۹۲). «مدل‌های ارزیابی کیفیت در آموزش عالی بر اساس نیاز مشتریان»، فصلنامه آموزش عالی، سال ششم، شماره ۲۳.

- جوادی‌بورا، محمدعلی؛ ابراهیم‌زاده، عیسی؛ فرج‌اللهی، مهران؛ سرمدی، محمدرضا (۱۳۹۰). «طراحی مدل ارزیابی اثربخشی نظام آموزش از راه دور در دانشگاه پیام نور»، فصلنامه فناوری اطلاعات و ارتباطات در علوم تربیتی سال دوم، شماره اول.

- حجازی، یوسف؛ بازرگان، عباس؛ موحدمحمدی، حمید؛ برادران، مسعود (۱۳۷۹). «سازه‌های موثر بر ارزیابی درونی نظام آموزش عالی کشاورزی: مطالعه موردی گروه ترویج و آموزش کشاورزی دانشگاه تهران»، مجله علوم کشاورزی ایران، سال چهارم، شماره 31، صص 862 – 851.

- حسینی‌نسب، داود (1372). «معرفی شاخص‌های آموزش عالی»، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ر‌‌یزی در آموزش عالی، سال اول، شماره دوم.

- زنجیزچی، محمود؛ ابراهیم‌زاده، رضا عرب، محمد (۱۳۹۰). مدل کانو و کاربرد آن در ارزیابی نیازهای دانشجویان، تهران: پنجمین همایش کیفیت در نظام دانشگاهی.

- سجادی‌پناه، علی (1387). طراحی الگوی ارزیابی راهبردی عملکرد مراکز آموزش عالی نیروهای مسلح، رساله دکتری، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.

- شاهرضایی، سیدرسول (۱۳۸۹). «بررسی وضعیت ارزیابی در آموزش عالی کشور به‌منظور ارایه یک چارچوب ادراکی»، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، سال پنجم، شماره بیست‌و‌چهارم، صص 61 – 40.

- صادقی، علیرضا؛ هدایتی، اکبر؛ میثاقی‌فر، الهه (1396). «شناسایی حوزه‌ها، ابعاد و نشانگرهای کیفیت نظام تربیت معلم ایران»، فصلنامه پژوهش در تربیت معلم، سال اول، شماره دوم.

- صادقی‌نسب، محسن (1386). تحقیق آسیب‌شناسی نظام آموزشی نداجا، تهران: دفتر مطالعات نداجا.

- عباسی، محمدرضا؛ شیره‌پز، اصغر (۱۳۹۰). سیاست‌گذاری کیفیت آموزش عالی، چالش‌ها و چشم‌اندازها، تهران: پنجمین همایش ارزیابی کیفیت در نظام دانشگاهی.

- عنایتی‌نوین‌فر، علی و همکاران (۱۳۹۰). «ارزیابی کیفیت خدمات آموزشی دانشگاه پیام نور همدان بر اساس مدل سروکوال»، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، سال سوم، شماره هفدهم، صص 151 – 135.

- فتحی‌واجارگاه، کورش؛ پرداختچی، محمدحسن؛ ربیعی، مهدی (1390). «ارزشیابی اثربخشی دوره‌های آموزش مجازی در نظام آموزش عالی ایران (مطالعه موردی: دانشگاه فردوسی مشهد)»، فصلنامه فناوری اطلاعات و ارتباطات در علوم تربیتی، سال اول، شماره چهارم، صص 21 – 6.

- فراستخواه، مقصود (۱۳۸۸). «آینده‌اندیشی در باره کیفیت آموزش عالی ایران، مدلی برآمده از نظریه مبنایی»، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی درسی در آموزش عالی، سال چهارم، شماره چهاردهم، صص 95 – 67.

- قورچیان، نادرقلی؛ خورشیدی، عباس (۱۳۷۹). شاخص‌های عملکردی در ارتقای کیفی مدیریت نظام آموزش عالی، تهران: انتشارات فراشناختی اندیشه.

- قورچیان، نادرقلی؛ شهرکی‌پور، حسن (۱۳۸۹). «بررسی نظام‌های ارزیابی آموزش عالی در جهان به‌منظور ارائه مدل مناسب برای آموزش عالی کشور»، فصلنامه پژوهش‌های مدیریت، سال دوم، شماره ششم.

- محمدی‌اقدم، محمد (۱۳۸۶). ارزشیابی و تضمین کیفیت در آموزش عالی ایران: گذشته، حال و آینده، تهران: سومین همایش سالانه ارزیابی درونی.

- موسوی، سیدعبدالرحیم (1386). مؤلفه‌های مؤثر بر بهره‌وری آموزش عالی آجا و تدوین راهبرد بهینه، رساله دکتری، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.

- نصری، فرامرز (1393). طراحی الگوی ارزیابی کیفیت نظام آموزش افسری نیروی دریایی راهبردی با تاکید بر توانمندسازی آن‌ها، رساله‌ دکتری، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.

- هادی، رضا؛ رضاپور، یوسف؛ سلمان‌پور، صدیقه (۱۳۹۵). «شاخص‌های سنجش کیفیت آموزش عالی بر اساس مدل کائو در دانشگاه ارومیه»، نشریه آموزش و ارزشیابی، سال نهم، شماره سی‌و‌چهارم، صص 35 - 5.

- یوسلیانی، غلامرضا و همکاران (۱۳۹۵). «طراحی شاخص‌های ارزیابی عملکرد نظام پژوهش در آموزش و پرورش»، فصلنامه اندازه‌گیری و ارزشیابی آموزشی، شماره ۱۴.

ب) منابع انگلیسی

 

- Davila, A (2001). A model for training, education and development of U.S. Navy Patrol Coastal Boat (PC) personnel using distributed learning technologies.

 

- Gojkov, G.: Stojanovi, A. & Raji, A. G. (2015). Critical thinking of students indicator of quality in higher education. Procedia-So-cial and Behavioral Sciences, 191, 591-596.

 

- Hackett, EJ. (2003). Peer review for the 21st century: applications to education research. National Research Council.

 

- Jonassen, D. H. (1999). Designing consructivist learning environments. In C. M. Reigeluth (Ed.) Instructional design theories and models: A new paradigm of instructional theory (Vol. II), New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates, 215-239.

 

- Jonassen, D. H., McAleese, T. M. R. & Duffy, T. M. (1993). A Manifesto for a Constructivist Approach to Technology in Higher Education.

 

- Kirkpatrick, Donald L (1998). Evaluating Training Programs, the Four Levels, Second Edition.

 

- Kumar Shamra, D. & Kumar P. (2016). Quality Control Indicators in Teacher Education. IJEAR. 6(1), 129-131.

 

- Lin, W.B. (2007). An Emprical of Service Quality Model From View Point of management, Expert System with Application, 32: 2, 364-375.

 

- Sari, A. Firat, A. & Karaduman, A. (2016). Quality Assurance Issues in Higher Education Sectors of Developing Countrises: Case of Northern Cyprus. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 229: 326-334.

 

- Scheerens, J. Luyten, H. & van Ravens, J. (2011). Measuring educational quality by means of indicators. In Perspectives on educational quality. Springer Netherlands: 35-50.

 

- Tarmina, R. & Gao, J. (2009). Identifying acceptable performance appraisal criteria: an international perspective, Asia pacific Journal of Human recourse, 17(1), 102-125.

 

- Ullah, M. H, Ajmal, M. & Rahman, F. (2011). Analysis of Quality Indicators of Higher Education in Pskistan. Available in: www.intconthighered. Org/ FINAL%20ULLAH%20full%20text%۲۰pdf.

 

- Willis, J. (1995). A recursive,reflective instructional design model based on constructivist-interpretivist theory. Educational Technology,35(6),5-23.