بررسی روندهای آینده شبکه‌های اجتماعی و تاثیرات آن بر امنیت ملی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه عالی دفاع ملی، نویسنده مسئول

2 دانشجوی رشته آینده پژوهی دانشگاه دفاع ملی

چکیده

فضای مجازی با گسترش روزافزون خود بر حوزه‌های بسیاری اثرگذاشته و تاثیرات عمیقی بر حوزه‌های مختلف از جمله امنیت ملی گذاشته است. نظر به گستردگی ابعاد فضای مجازی، در این پژوهش در تلاش برای شناسایی روندهای آینده شبکه‌های اجتماعی تاثیر آن بر امنیت ملی هستیم.
این پژوهش کیفی با استفاده از روش‌های اصلی آینده‌پژوهی نظیر تحلیل اثرات متقابل و سناریوپردازی برای جامعه آماری شهر تهران و مبتنی بر نظر خبرگان تدوین شده است.  بدین منظور احتمال وقوع رویدادها با نیروهای پیشران بررسی شده و همچنین تاثیر متقابل رویدادها بررسی شده‌اند. پیشران‎های اصلی شامل «عوامل زیرساختی» و «مدیریت فنی» و «مدیریت بخشی خصوصی» هستند که عدم‌قطعیت‌های آینده را نیز تبیین می‌کنند.
باتوجه به‌‌یافته‌های پژوهش که برآیند سه عدم‌قطعیت مزبور و هشت سناریوی ممکن بوده است، شبکه‌های ارتباطی جدید معادلات روابط اجتماعی و همه عرصه‌های زندگی و کار را دگرگون ساخته و به‌دنبال خود حوزه‌های مختلف فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و ‌مهم‌تر از همه امنیتی را به‌شدت تحت‌الشعاع قرار داده است. دست اندرکاران فرهنگی اجتماعی، ناگزیر به خلق فضای جدید تعاملی با هنجارها و قواعد درون‌زا و مقابله‌ای در برابر شکل‌گیری هویت اجتماعی جدید و در تضاد با ساختارها، هنجارها و ‌ارزش‌های اجتماعی پذیرفته شده، خواهند بود. در میان این سناریوها، «مطلوب‌ترین آینده محتمل» مربوط به فضایی بوده که زیرساخت توسعه‌‌یافته، مدیریت بخش خصوصی تقریباً ‌فعال و باانگیزه بوده و نهایتاً مدیریت فنی به‌صورت هوشمند و قوی در حال اجرای وظایف محوله ‌باشند.

کلیدواژه‌ها

dor 20.1001.1.74672588.1400.5.17.9.1

عنوان مقاله [English]

Investigating the Future Trends of Social Networks and its Effects on National Security

نویسندگان [English]

  • mohammadrahim eivazi 1
  • Ahmad Noorian 2
1 Assistant professor of Supreme National Defense University and responsible author
2 PhD student in Supreme National Defense University
چکیده [English]

Cyberspace, with its increasing expansion, has affected many areas and has left (profound) changes in various areas, including national security. Given the wide dimensions of cyberspace in this study, we are trying to identify future trends in social networks and scenarios of its impact on national security.
This qualitative research has been compiled using the main methods of futures research such as interaction analysis and scenario planning for the statistical population of Tehran based on the opinion of experts. For this purpose, the probability of events occurring with the propulsion forces as well as the interaction of events have been investigated. The main drivers include "infrastructure factors", "technical management" and "private sector management", which also explain future uncertainties.
According to the research findings, which were the result of these three uncertainties and eight possible scenarios, the new communication networks have transformed the equations of social relations and all areas of life and work, and consequently severely overshadow various cultural, economic, social and most importantly security areas. have given. Socio-cultural actors will have to create a new space of interaction with endogenous norms and rules and confront the formation of a new social identity in opposition to accepted social structures, norms and values. Among these scenarios, the "most likely future" is for an environment in which the infrastructure is developed, the private sector management is almost active and motivated, and finally the technical management is intelligently and robustly performing its tasks.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • social change
  • Cyberspace
  • Social Networks
  • national security
  • Scenario
  • Futures Studies
  • الف. منابع فارسی

    • احمدی‌پور، زهرا (1376)، همکاری منطقه‌ای پیش شرط توسعه و امنیت ملی جمهوری اسلا‌می‌ایران، مجموعه مقالات همایش توسعه و امنیت عمومی؛ جلد دوم تهران وزارت کشور.
    • آزادی، جواد (۱۳۹۷)، امنیت سایبری‌‌یا امنیت فضای مجازی؟، تأملات رشد، دوره ۱، شماره ۱، ۱۶۴–۱۶۸
    • باقری فر، علی اکبر؛ کیوان صالحی (۱۳۹۵)، آسیب شناسی کاربری هنرجویان هنرستان‌های پسرانه شهرستان تربت حیدریه از شبکه‌های اجتماعی موبایل بنیان، اولین کنفرانس بین‌المللی مطالعات اجتماعی فرهنگی و پژوهش دینی، رشت، بنیاد بین المللی غدیر گیلان.
    • برات دستجردی،‌ نگین؛ صیادی، سمیه (1391)، بررسی رابطه بین استفاده از شبکه‌های اجتماعی بر اعتیاد به اینترنت و افسردگی در دانشجویان دانشگاه‌های پیام نور شهر اصفهان، فصلنامه تحقیقات علوم رفتاری، دوره10، شماره5، 333-341.
    • بشیر، حسن؛ افراسیابی، محمد صادق (1391)، شبکه‌های اجتماعی اینترنتی و سبک زندگی جوانان، مطالعه موردی بزرگترین جامعه مجازی ایرانیان. فصلنامه تحقیقات فرهنگی، دوره پنجم، شماره1، 31 - 62
    • بیلیس، جان (1380)، مترجم: حسین محمدی‌نجم. امنیت بین‌الملل در عصر پس از جنگ سرد، نشر معاونت تحقیق و پژوهش دانشکده فرماندهی و ستاد سپاه پاسداران.
    • حاجیانی، ابراهیم؛ همتی علیرضا (1394)، مروری بر الگوهای روش تحلیل تاثیر متقابل و معرفی الگویی با منطق همبستگی، آینده پژوهی مدیریت (‌‌‌پژوهش‌های مدیریت)،   دوره  26، شماره  102، 69-85.
    • خسروی، زهره؛ علیزاده صحرائئ، ام‌هانی (1390)، رابطه اعتیاد به اینترنت با عملکرد خانواده و سلامت روان در دانش آموزان، فصلنامه مطالعات روان شناسی تربیتی، دوره، شماره،60-80
    • ذکایی، محمدسعید؛ خطیبی، فاخره (1385)، رابطه حضور در فضای مجازی و هویت مدرن (پژوهشی در میان کاربران اینترنتی جوان ایرانی)، فصلنامه علوم اجتماعی، شماره 33، صفحات 111-154.
    • رحمان‌زاده، سیدعلی (1389)، کارکرد شبکه‌های اجتماعی مجازی در عصر جهانی شدن، مطالعات راهبردی جهانی شدن، سال اول، پیش‌شماره اول.
    • شهابی، محمود؛ بیات، قدسی (1391)، شبکه‌های اجتماعی و کاربران جوان: از تداوم زندگی واقعی تا تجربه جهان وطنی، فصلنامه مجلس و راهبرد؛ سال نوزدهم، شماره69 ، 152-180
    • فضل الهی، سیف اله؛ ملکی توانا، منصوره (1390)، آثار سوء تربیتی بازی‌های ‌‌‌رایانه‌ای بر کودکان از دیدگاه مربیان پرورشی ناحیه 2 استان قم، اسلام و ‌‌‌پژوهش‌های تربیتی سال سوم، شماره2، 125-144
    • قاسمی، وحید؛ عدلی پور، صمد؛ کیانپور، مسعود (1391)، تعامل در فضای مجازی شبکه‌های اجتماعی اینترنتی و تأثیر آن بر هویت دینی جوانان، دو فصلنامه دین و ارتباطات، سال نوزدهم، شماره ، 5- 36         
    • معمار، ثریا؛ عدلی‌پور، صمد؛ خاکسار، فائزه (1391)، شبکه‌های ‏اجتماعی ‏مجازی ‏ و ‏بحران ‏هویت‏ (با ‏تأکید ‏بر ‏بحران هویتی ‏ایران)، فصلنامه علمی ‌پژوهشی مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، دوره اول، شماره چهار، صفحات 155-176.
    • مهانیان، علیرضا؛  مجردی، سعید (1393)، راهبرد‌های ج. ا. ایران در قبال شبکه‌های اجتماعی مجازی در جنگ آینده، فصلنامه راهبرد دفاعی، سال دوازدهم، شماره 46، 115-80
    • نورمحمدی، مرتضی؛ محمدی، رقیه (1392)، نقش شبکه‌های اجتماعی مجازی در انقلاب مصر، فصلنامه تحقیقات سیاسی بین‌المللی دانشگاه آزاد اسلا‌می‌واحد شهرضا، شماره،  162-192
    • نویدنیا، منیژه (1382)، درآمدی بر امنیت اجتماعی، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال ششم، شماره 13، 22-74.
    • یزد خواستی، بهجت؛ عدلی پور، صمد؛ کیخائی، الهام (1392)، حوزه عمو‌می‌و گفتگو در فضای مجازی شبکه‌های اجتماعی (بررسی علل تأثیر شبکه‌های اجتماعی مجازی بر گفتگوی میان فرهنگ‌ها)، مطالعات فرهنگ ارتباطات، سال چهاردهم، شماره 21، 82 -101

     

    ب. منابع لاتین

    • Ameli, S. R. (2017). Dual Spacization of Cultures: Problematization of Cyberspace and Cultural Matters. Journal of Cyberspace Studies, 1(1), 1-18.
    • Castells,M, and Catterall, B. (2001 a). The Making of the Network Society, London: INC.
    • Deshotels & Forsyth, C. J. (2007). Postmodern masculinities and the eunuch. Deviant Behavior, 28,201–218
    • Durkin, K., Forsyth, C. J., & Quinn, J. F. (2006). Pathological Internet communities: A new direction for sexual deviance research in a post-modern era. Sociological Spectrum, 26
    • Ebrahimi, M., & Salaverría, R. (2015). Virtual Identities of Muslim Women: A Case Study of Iranian Facebook Users. Observatorio (OBS*), Vol.9. No. 1. PP: 159-170.
    • Greenfield. David N (2009). Psychological Characteristics of Compulsive Internet Use: A Preliminary Analysis Cyber Psychology & Behavior. January 2009, 2(5): 403-412. doi:10.1089/cpb.1999.2.403
    • Jenkins, P. (2001). Beyond tolerance: Child pornography on the Internet. New York: New York University Press
    • Matthew Williams (2009). Virtually Criminal: Crime, Deviance, and Regulation Online. Security Journal, 22, 170–171. doi:10.1057/palgrave.sj.8350081
    • Mitchell, K. J., & Ybarra, M. L. (2007). Online behavior of youth who engage in self-harm provides clues for preventive intervention. Preventive Medicine, 45, 392–396.
    • Rücker J, C Akré, A Berchtold, JC Suris - Acta paediatrica (2015). Problematic Internet use is associated with substance use in young adolescents. Published by John Wiley & Sons Ltd. 15 April 2015
    • Rui, J. R., & Wang, H. (2015). Social Network Sites and International Students’ Cross-Cultural Adaptation. Computers in Human Behavior, No .49. PP: 400-411
    • Tyler, T. (2012). Social Networking and Globalization, Mediterranean. Journal of    Social Sciences. Vol .4. No. 6