مطالعه الگوی راهبردی نظام تبلیغ فرهنگی جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکتری رشته مدیریت راهبردی فرهنگی دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی و نویسنده مسئول

3 عضو هیئت‌علمی دانشگاه جامع امام حسین (ع)

چکیده

برنامه‌ها و اقدامات کشورهای پیشرفته، در حوزه «تبلیغ فرهنگی» با برخی از آموزه‌های دینی و هنجارهای فرهنگی ما سازگار نیست و مطالعه «الگوی راهبردی نظام تبلیغ فرهنگی جمهوری اسلامی ایران» ضرورتی مضاعف دارد. این در حالی است که با گذشت چهار دهه از عمر پربرکت نظام جمهوری اسلامی ایران، چنین الگویی تدوین نشده و این فقدان می‌تواند باعث کاستی در برخی از شئونات نظام فرهنگی و جزیره‌ای عمل کردن بازیگران عرصة تبلیغ فرهنگی در این حوزه باشد. هدف کلی این تحقیق؛ «مطالعه الگوی راهبردی نظام تبلیغِ فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، متناسب با فرهنگِ انقلاب اسلامی» است که دربرگیرنده ابعاد، مؤلفه‌ها و مفاهیمِ شاخص نظام مذکور و چگونگی ارتباط بین آن‌ها است.
این تحقیق «پژوهشی توسعه‌ای» است و از میان روش‌های «پژوهش ترکیبی» از نوع «اکتشافی» است. در این تحقیق نشان داده شده است که مفهوم کانونی در آثار و بیانات ولایت فقیه در حوزه تبلیغ فرهنگی؛ «تبلیغ با هدف اعتلای فرهنگی کشور و براساس خودباوری» است و توصیه عملیاتی این تحقیق برای سیاست‌گذاران فرهنگی کشور این است که اهتمام و رویکردهایِ اصلی ناظر به «تبلیغ فرهنگی» در این عرصه، لازم است متکی بر مبانی و آموزه‌های دینی و بهره‌مند از الگوی راهبردی بومی ارائه‎شده، باشد.

کلیدواژه‌ها


الف) منابع فارسی

- امام خمینی (ره) (1385). صحیفة نور، قم: مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی نور.

- امام خمینی (ره) (1389). صحیفة امام، تهران: موسسة تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).

- امام خمینی (ره) (1378). وصیت‌نامة الهی سیاسی، مشهد: انتشارات آستان قدس رضوی.

- مجموعه بیانات مقام معظم رهبری حضرت امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی)، قابل دسترسی در سایت:

- مقام معظم رهبری حضرت امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی) (1373). فرهنگ و تهاجم فرهنگی، تهران: نشر سازمان مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی.

- اعرافی، علی‌رضا (1393). فقه تربیتی، جلد دوم، قم: انتشارات مؤسسه اشراق و عرفان.

- پیروزمند، محسن (1384). مفاهیم و ابزارها در تبلیغات، تهران: انتشارات سینا تصویر.

- رزاقی، احمد (1370). اهمیت و ضرورت تبلیغات با الهام از رهنمودهای رهبر معظم انقلاب اسلامی، تهران: انتشارات سازمان تبلیغات اسلامی.

- سلمانی، داود (1388). بهبود رفتارسازمانی، تهران: انتشارات دانشکدة مدیریت دانشگاه تهران.

- شورای عالی انقلاب فرهنگی (1390). نظام‌نامة تدوین نقشة مهندسی فرهنگی کشور، تهران: دبیرخانة شورای عالی انقلاب فرهنگی.

- صالح‌نیا، منیره؛ صالح‌نیا، نفیسه (1393). ضرورت تغییر الگوهای رایج در تبلیغات ایران، تهران: سومین کنفرانس الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت.

- قرائتی، محسن (1391). قرآن و تبلیغ، تهران: انتشارات مرکز فرهنگی درس‌هایی از قرآن.

- لسانی‌فشارکی، محمدعلی (1389). «روش تحقیق و پژوهش در قرآن کریم»، فصلنامة رشد آموزش قرآن، دورة 7، شمارة 4، صص 9 – 3.

- محمّدی. محمد (1390). نگاشت نهادی دستگاه فرهنگی حوزه تبلیغ، تهران: دبیرخانة شورای عالی انقلاب فرهنگی.

- مروی، ابوالفضل (1380). «شیوه‌های تبلیغی امام خمینی (ره) با تمرکز بر مصاحبه‌های ایشان با رسانه‌های جهان»، مجلة حضور، شماره 35، صص 304 – 294.

- میرزایی، حسن (1390). سازمان‌ها: سیستم‌های عقلایی، طبیعی و باز تئوری‌های سازمانی، تهران: نشر دانشگاه تهران.

- هومن، حیدرعلی (1394). راهنمای عملی پژوهش کیفی، تهران: انتشارات سمت.

 

ب) منابع انگلیسی

 

- Forrester, J. W. (1980). Information sources for modeling the national economy. Journal of the American Statistical Association 75(371) 555-566.

 

- Weisbord, Marvin R. (1976). Organizational Diagnosis: Six Places to Look for Trouble with or without a Theory. Group & Organization Studies 1, 4: 430-447.