الگوپردازی فرهنگ جهاد و مقاو مت در اندیشۀ رهبر معظم انقلاب: رویکرد تحلیل مضمون

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه مدیریت راهبردی نظامی، دانشکده دفاع ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران

2 دانشیار مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت دانشگاه هوایی شهید ستاری، تهران، ایران (نویسنده مسئول) Email: Nasgari@ssau.ac.ir

چکیده

فرهنگ به‌عنوان روح و شخصیت حاکم بر جامعه زمینه‌ساز پیشرفت و پایداری جامعه تلقی می‌شود. پیشرفت پایدار و همه‌جانبه نیازمند ترویج نوعی الگوی فرهنگی در جامعه است که هم‌زمان از پویایی و استواری کافی برخوردار باشد. براین‌اساس، پژوهش حاضر به تدوین الگویی ماهیت‌شناسانه از فرهنگ جهاد و مقاومت در اندیشه رهبر معظم انقلاب(مدظله‌العالی) پرداخته است. این پژوهش با رویکرد کیفی به‌صورت استقرایی-اکتشافی و با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام شده است. منابع اطلاعاتی پژوهش را بیانات مقام معظم رهبری در ارتباط با دو مقوله جهاد و مقاومت تشکیل می‌دهند. این داده‌ها طی سه مرحله کدگذاری شدند و نتیجه آن در قالب الگویی ماهیت‌شناسانه از این ‌گونه فرهنگی ارائه شد. الگوی فرهنگ جهاد و مقاومت از چهار مقوله اصلی تشکیل شده است: ارکان اعتقادی، ارکان ارزشی، ارکان نگرشی و ارکان رفتاری. این ارکان فرهنگی ماهیت سلسله‌مراتبی دارند؛ به‌گونه‌ای که اعتقادات بر ارزش‌ها و ارزش‌ها بر نگرش‌ها تأثیرگذارند و نگرش‌ها نیز الگوهای رفتاری جهادی و مقاومت‌گرایانه را در جامعه شکل می‌دهند. نتایج این پژوهش می‌تواند به پیشبرد دانش موجود در زمینه فرهنگ اسلامی و انقلابی مساعدت کند. ترویج این خصوصیات فرهنگی جهادی و مقاومت‌گرایانه نیز می‌تواند به تقویت فرهنگ تسهیلگر پیشرفت پایدار جامعه یاری رساند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Studding the Nature of Jihad and Resistance Culture in the Supreme Leader’s Thoughts: The Thematic Analysis Approach

نویسندگان [English]

  • Habibollah Sayari 1
  • Naser Asgari 2
1 Professor of the Military Strategic Management Department of National Defense, Supreme National Defense University, Tehran, Iran
2 Associate Professor, Faculty of Management, Shahid Sattari University, Tehran, Iran (Corresponding Author) Email: Nasgari@ssau.ac.ir
چکیده [English]

Culture, as the spirit and personality that governs society, is considered as the basis for the progress and stability of society. Sustainable and all-round progress requires the promotion of a kind of cultural model in the society that has sufficient dynamism and stability at the same time. Based on this, the present research has compiled a scientific model of the culture of Jihad and resistance in the thought of the Supreme Leader of the IRI. This research was conducted with a qualitative approach in an inductive and exploratory approach and using thematic analysis method. The information sources of the research are the statements of the leader about the jihad and resistance. These data were coded in three stages, and the result was presented in the form of a model of the cultural. the Jihad and resistance culture model consists of four main categories: belief elements, value elements, attitudinal elements and behavioral elements. These cultural pillars have a hierarchical nature in such a way that beliefs influence values and values influence attitudes, and attitudes shape jihadist and resistance behavior patterns in society.The results of this research can contribute to advancing the existing knowledge in the field of Islamic and revolutionary culture. Promoting these jihadist and resistanceist cultural characteristics can also help to strengthen the culture that facilitates the sustainable development of the society.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Supreme Leader’s Statements، Culture
  • Jihad Culture
  • Resistance Culture
  • Thematic Analysis

مراجع

  • آیت‌الله خامنه‌ای(مدظله‌العالی) ، بیانات، قابل دستیابی در:                http://farsi.khamenei.ir
  • احمدیان، علی‌اکبر (1393). مدل‌سازی مدیریت جهادی با بهره‌گیری از بیانات مقام معظم رهبری، مجله سیاست دفاعی. 22 (87). 196-137.
  • اسدی، حیدر؛ رجبی، هادی (1396). نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه سیاست فصلنامه سیاست، سال چهارم زمستان 1396 شماره 16.
  • پهلوان، چنگیز (1388). فرهنگ‌شناسی: گفتارهایی در زمینه فرهنگ و تمدن. تهران: پیام نور.
  • حاج کاظمی، محبوبه؛ ابویی اردکان، محمد؛ محمداسماعیلی، ندا؛ کیانی، مجتبی (1403). طراحی ماتریس تبدیل ارزش‌های سازمانی به مصنوعات فرهنگی با کمک پژوهش علم طراحی. مطالعات منابع انسانی، 14(1). 1-35.
  • جاجرمی زاده، محسن؛ رعنایی کردشولی، حبیب اله؛ باقری، مسلم؛ الهیاری، احمد؛ مباشری، علی‌اصغر (1400). شناسایی الگوی فرهنگ جهادی در نظام اداری ایران، مجله علمی مدیریت فرهنگ سازمانی، (1) 19، 122-97.
  • خصاف مفرد، حسین؛ باقری نصرآبادی، محسن (1395). الگوی فرهنگ سازمانی مطلوب با رویکرد جهادی (مورد مطالعه: دفاع مقدس)، مجله علمی مدیریت فرهنگ سازمانی، (1)14، 46-27.
  • دعاگویان، داود؛ بختیاری، لطفعلی (1396). ابعاد فرهنگ و مدیریت جهادی در تحقق اقتصاد مقاومتی در نیروی انتظامی، پژوهش‌های مدیریت انتظامی، 12 (1). 136-119.
  • رابینز، استیفن پی. تئوری سازمان. ترجمه سید مهدی الوانی و حسن دانایی‌فرد. انتشارات صفار، تهران، ایران.
  • راغب اصفهانی، حسین (1412 ق.) المفردات، به کوشش صفوان داودی، دمشق، دارالقلم.
  • شماعی کوپائی، میلاد؛ اسماعیلی گیوی، محمدرضا (1393). مدل پارادایمی مدیریت جهادی با استفاده از نظریه داده بنیاد. چشم‌انداز مدیریت دولتی. (3)5، 109-128.
  • ظهوریان ابوترابی، میثم؛ مرتضوی، سعید؛ لگزیان، محمد؛ فراحی، محمد مهدی (1397). شناسایی مؤلفه‌های فرهنگ سازمانی جهادی با تکیه بر تجربه مدیران جهاد سازندگی، فصلنامه علمی مدیریت اسلامی، 26 (1). 183-147.
  • فانی، علی اصغر، مهتری آرانی، محمد، مشبکی اصفهانی، اصغر، عصاری آرانی، عباس (1398). طراحی مختصات فرهنگ جهادی در شرکت‌های متوسط و بزرگ، فصلنامه مدیریت اسلامی، (1).36
  • فرهنگی، علی اکبر (1380). مدیریت دولتی و فرهنگ اجتماعی، فصلنامه دانش مدیریت. 55، 49-29.
  • فرهی، علی؛ سنجقی، محمدابراهیم؛ سلطانی، محمدرضا؛ محمدیان، یدالله (1395). طراحی الگوی فرهنگ جهادی یکی از نهادهای انقلاب اسلامی، پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین (ع)، 2(24)، 83 ـ 53.
  • قائد علی، حمیدرضا؛ مشرف جوادی، محمدحسین (1393). فرهنگ سازمانی حاصل از مدیریت جهادی؛ مطالعه موردی جهاد سازندگی در دفاع مقدس، نشریه مهندسی فرهنگی، 79، 78-62.
  • محمدی، محمدعلی (1399). مؤلفه‌های نقش‌آفرین فرهنگ جهادی در تقویت مقاومت اسلامی در سپهر اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای، پژوهش‌های انقلاب اسلامی، 33، 111-91.
  • مرتضوی، مهدی؛ زارع‌پور نصیرآبادی، فضل اله (1391). فرهنگ سازمانی جهادی؛ عامل کلیدی مدیریت جهادی، مهندسی فرهنگی. 100، 71-72.
  • مصلی‌نژاد، عباس (1393). نقش ساختار سیاسی در سیاست‌گذاری فرهنگ مقاومت، مطالعات راهبردی بسیج. (62)17، 5-31.
  • مقیمی، سیدمحمد (1402). اصول و مبانی مدیریت از دیدگاه اسلام، راه‌دان.
  • منوریان، عباس؛ عسگری، ناصر (1401). سازمان در عصر صنعت، اطلاعات و دانایی. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  • میرقادری، سید فضل‌الله؛ کیانی، حسین (1398). بن‌مایه‌های ادبیات مقاومت در قرآن. تبیان.

References

  • Schein، H. (2004). Organizational culture and leadership، Wiley & Sons، Inc.
  • Nill، Jan & Kemp، René (2009). Evolutionary approaches for sustainable innovation policies: From niche to paradigm? Research Policy. 38: 668–680.

 

 

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار